DİL VE KONUŞMA TERAPİSTİ SUEDA ŞERBETÇİ:’’DOWN SENDROMUNUN NE KADAR FARKINDAYIZ’’

İnsan vücudunu oluşturan kromozomların 23 tanesi anneden, 23 tanesi ise babadan gelmektedir.

ERBAA 19.11.2021, 14:16 19.11.2021, 14:21 Mesut Kaya
DİL VE KONUŞMA TERAPİSTİ SUEDA ŞERBETÇİ:’’DOWN SENDROMUNUN NE KADAR FARKINDAYIZ’’

Down sendromu nedir?

İnsan vücudunu oluşturan kromozomların 23 tanesi anneden, 23 tanesi ise babadan gelmektedir. Down sendromunda  21. kromozom 2 değil 3 adet olmaktadır. Bunun sonucu olarak toplam kromozom sayısı 46 değil 47 olmaktadır ve bu durum genetik bir farklılığa yol açmaktadır.

DOWN SENDOMUNUN SEBEBİ NEDİR?

Down sendromuna sebep olduğu bilinen tek etmen hamilelik yaşı. 35 yaşüstü hamileliklerde risk artar fakat genel olarak genç kadınlar daha fazla bebek sahibi olduğundan Down sendromlu çocukların %75-80'i genç annelerin bebekleridir. Ülke, milliyet, sosyo-ekonomik etmenlerin bir etkisi yoktur.  Ortalama her 800 doğumda bir görülür. Tüm dünyada 6 milyon civarında Down sendromlu birey yaşamaktadır. Türkiye'de tam bir veri olmamakla birlikte yaklaşık 70.000 Down sendromlu birey olduğu tahmin edilmektedir.

Down sendromlu bireylerin özellikleri nelerdir?

Down sendromlu bireylerde bazı tipik fiziksel özellikler görülür. Bunlar; çekik küçük gözler, basık burun, kısa parmaklar, kıvrık serçe parmak, kalın ense, avuç içindeki tek çizgi, ayak baş parmağının diğer parmaklardan daha açık olması şeklinde sıralanabilir. Ancak her down sendromlu bireyde bu özeliklerin hepsi görülmek zorunda değildir.

Down sendromlu bebekler genellikle yaşıtlarından daha yavaş büyürler. Zihinsel gelişimleri geriden gelir. Bu gerilik yaş büyüdükçe daha belirgin hale gelir ancak uygun eğitim programları ile Down sendromlu çocuklar pek çok başarıya imza atabilir ve toplum hayatı içinde yer edinebilirler. Burada düzenli ve disiplinli bir eğitim programı ve bol tekrar en önemli faktördür.

Down sendromlu bireyler yaşıtlarından daha kısa boylu olabilirler, metabolizmalarının yavaş çalışması nedeni ile doğru beslenme alışkanlığı edinmezlerse kilo problemi yaşamaları muhtemeldir.

Down Sendromlu Bireylerde Dil ve Konuşma Becerileri

Down sendromlu bireylerin dil ve konuşma becerilerinin gelişimine bakıldığında akranlarına kıyasla gecikme görülür. Bu çocukların sosyal yönleri, jest ve mimik kullanımları daha hızlı gelişirken dil ve konuşma becerileri yavaş gelişebilir. Dil, çocukların zihinsel ve sosyal gelişimi açısından hayati önem taşıdığı için gelişim sürecinde dil ve konuşma terapisinin yeri çok önemlidir.

Bu sendromda, dili anlama ve ifade etme genel olarak etkilenmiş durumdadır. Ancak bu çocukların alıcı dil becerilerinin-anlama- ifade edici dil becerilerine-kendilerini ifade etme- göre daha iyi durumda olduğu bilinmektedir.

Down sendromlu çocuklarda genellikle artikülasyon bozuklukları (konuşma seslerinin yanlış üretimi) ve fonolojik problemler görülür. Bu sorunlarının nedenleri arasında anatomik ve fizyolojik farklılıklar, zamanlama ve koordinasyon problemleri, kulak enfeksiyonuna bağlı işitme kaybı ve kısa süreli bellek güçlükleri sayılabilir.

Çocuk, fonolojik bozukluğa bağlı olarak konuşma seslerini atabilir, yerlerini değiştirebilir, benzeşim işlemi yapabilir ve işitsel ayırt etmede sorun yaşayabilir. Örneğin “kel” ile “tel”, “pencere” ile “tencere” sözcüklerini işitsel olarak karıştırabilir. Ya da “top” sözcüğü yerine “bop”, “araba” sözcüğü yerine “ayaba”, “koyun” sözcüğü yerine “toyun” sözcüğünü kullanabilir.

Ayrıca, down sendromlu çocuklar uzun ve kompleks cümleler kurmada, sözcük üretiminde, ekleri kullanmada sorun yaşayabilirler. Genellikle kurdukları cümlelerin uzunluğu yaşıtlarına kıyasla kısa olur. Soru cümlesi ve olumsuz cümle kurmada zorlanırlar. Ekleri yanlış ya da eksik şekilde kullanabilirler. Söz dizimi açısından kısa ve basit yapılar kullanabilirler. İfade edici sözcük dağarcığı yavaş gelişir ve sözcük kullanımı açısından yaşıtlarının gerisinde kalırlar.

Her down sendromlu çocuğun mutlaka uzman dil ve konuşma terapistinin desteğini alması gerekir. Dil ve konuşma terapisi uzmanları konuşma ve dil gelişiminin desteklenmesini, anlaşılırlığın artmasını, oral-motor sorunların tedavisini, iletişim becerilerinin geliştirilmesini sağlarlar.

Down sendromlu çocukların dil ve konuşma terapisinde amaç erken müdahale ile konuşmayı öğrenmeyi çabuklaştırmak ve çocuğun geri kalmasının önüne geçerek toplum içinde yer alarak hayatlarını sürdürebilmelerini sağlamaktır.

                                                                                                                                    Dkt. Sueda Şerbetci

Yorumlar (0)
18
parçalı bulutlu
Namaz Vakti 30 Kasım 2021
İmsak 06:00
Güneş 07:29
Öğle 12:27
İkindi 14:54
Akşam 17:16
Yatsı 18:40
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 14 36
2. Konyaspor 14 26
3. Hatayspor 14 26
4. Fenerbahçe 14 24
5. Alanyaspor 14 24
6. Başakşehir 14 22
7. Karagümrük 14 22
8. Galatasaray 14 22
9. Adana Demirspor 14 20
10. Beşiktaş 14 20
11. Antalyaspor 14 18
12. Gaziantep FK 14 18
13. Altay 14 17
14. Sivasspor 14 16
15. Giresunspor 14 16
16. Kayserispor 14 16
17. Öznur Kablo Yeni Malatya 14 13
18. Göztepe 14 11
19. Kasımpaşa 14 10
20. Rizespor 14 10
Takımlar O P
1. Ümraniye 13 27
2. Ankaragücü 14 27
3. Eyüpspor 14 27
4. Bandırmaspor 13 25
5. Erzurumspor 12 25
6. İstanbulspor 13 20
7. Tuzlaspor 12 20
8. Kocaelispor 13 20
9. Samsunspor 13 19
10. Adanaspor 14 18
11. Menemenspor 13 17
12. Gençlerbirliği 13 17
13. Boluspor 13 16
14. Denizlispor 13 15
15. Bursaspor 13 14
16. Manisa FK 14 14
17. Ankara Keçiörengücü 13 13
18. Altınordu 14 13
19. Balıkesirspor 13 7
Takımlar O P
1. Chelsea 13 30
2. Man City 13 29
3. Liverpool 13 28
4. West Ham 13 23
5. Arsenal 13 23
6. Wolverhampton 13 20
7. Tottenham 12 19
8. M. United 13 18
9. Brighton 13 18
10. Leicester City 13 18
11. Crystal Palace 13 16
12. Brentford 13 16
13. Aston Villa 13 16
14. Everton 13 15
15. Southampton 13 14
16. Watford 13 13
17. Leeds United 13 12
18. Burnley 12 9
19. Norwich City 13 9
20. Newcastle 13 6
Takımlar O P
1. Real Madrid 14 33
2. Atletico Madrid 14 29
3. Real Sociedad 15 29
4. Sevilla 14 28
5. Real Betis 15 27
6. Rayo Vallecano 15 24
7. Barcelona 14 23
8. Athletic Bilbao 14 20
9. Espanyol 15 20
10. Osasuna 15 20
11. Valencia 15 19
12. Villarreal 14 16
13. Celta de Vigo 15 16
14. Mallorca 15 16
15. Deportivo Alaves 14 14
16. Granada 14 12
17. Elche 15 12
18. Cádiz 15 12
19. Getafe 15 10
20. Levante 15 7